Categorie archief: Divers

NOOT 19/DEMASQUE

[19]
  De ondermijnende invloed van Iran en aan het Iraanse regime gelieerde (terreur)organisaties, waaronder de Islamitische Revolutionaire garde, moet met maximale sancties worden tegengegaan.
Aan de slag Bouwen aan een beter Nederland Coalitieakkoord 2026-2030 D66, VVD en CDA
file:///C:/Users/Eigenaar/Downloads/coalitieakkoord-d66-vvd-cda%20(3).pdf

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 19/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 18/DEMASQUE

[18]
” Nederland zet zich in voor een tweestaten-oplossing, te weten een onafhankelijke, democratische en levensvatbare Palestijnse staat naast een veilig Israël. De terreurorganisatie Hamas mag op geen enkele manier een rol spelen in het bestuur van de Palestijnse gebieden. Er moet een einde komen aan (de uitbreiding van) illegale nederzettingen, aan het Israëlisch geweld tegen burgers in Gaza en aan het belemmeren van noodhulp. Aan de wederopbouw van Gaza dragen we met de internationale coalitie bij. Effectiviteit van de hulp staat daarbij voorop. Binnen het budget voor hulp aan Palestijnen herstellen we de samenwerking met UNRWA, en zetten tevens in op samenwerking met andere hulpinstanties actief in de regio. Nationale maatregelen en Europese sancties jegens (leden van) de regeringNetanyahu c.s. blijven van kracht totdat betekenisvolle stappen richting vrede en handhaving van het internationaal recht worden gezet.”
BLADZIJDE 34
  Aan de slag Bouwen aan een beter Nederland Coalitieakkoord 2026-2030 D66, VVD en CDA
file:///C:/Users/Eigenaar/Downloads/coalitieakkoord-d66-vvd-cda%20(3).pdf

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 18/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 17/DEMASQUE

[17]
” Wat er in de wereld gebeurt, voelen we ook thuis. Oorlog in Oekraïne, genocide in Gaza, protesten in Iran. De macht gaat te vaak boven recht en onschuldige mensen zijn het slachtoffer. Onderdrukking, ongelijkheid en mensenrechtenschendingen raken ons. D66 wil dat Nederland, samen met Europa, opkomt voor vrede, mensenrechten en een eerlijke wereld.”
BLADZIJDE 79
” Als sociaal-liberale partij pleit D66 voor het internationaal recht als richtlijn voor internationaal beleid. We zullen ons altijd uitspreken als het internationaal recht wordt geschonden. • Nederland ondersteunt organisaties die bewijsmateriaal van schendingen van mensenrechten en humanitair oorlogsrecht opsporen, bijhouden en documenteren. Bijvoorbeeld in Gaza, waar hulpverleners en journalisten doelwit zijn van Israëlische aanvallen”
BLADZIJDE 79
” D66 veroordeelt de continue en grove schendingen van het internationaal recht door Israël. Ook veroordelen we de terroristische aanslag door Hamas op 7 oktober 2023. De genocide in Gaza, de grootschalige vernietiging, het vermoorden en uithongeren van de Palestijnen, en het geweld tegen de Palestijnen door Israëlische kolonisten op de Westelijke Jordaanoever moeten onmiddellijk stoppen. Deze misdaden moeten bestraft worden.
…..
…..
. De onwettige bezetting van de Palestijnse gebieden moet worden beëindigd. Nederland moet nu de Palestijnse staat erkennen en het Palestijnse recht op zelfbeschikking bevestigen. ”
BLADZIJDE 81
D’66 VERKIEZINGSPROGRAMMA
2025-2030
HET KAN WEL

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 17/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 16/DEMASQUE

[16]
WIKIPEDIA
RODE LIJN DEMONSTRATIE

AMNESTY INTERNATIONAL INVESTIGATION CONCLUDES ISRAEL

IS COMMITTING GENOCIDE AGAINST PALESTINIANS IN GAZA

5 DECEMBER 2024

https://www.amnesty.org/en/latest/news/2024/12/amnesty-international-concludes-israel-is-committing-genocide-against-palestinians-in-gaza/

Amnesty International’s research has found sufficient basis to conclude that Israel has committed and is continuing to commit genocide against Palestinians in the occupied Gaza Strip, the organization said in a landmark new report published today.

The report, ‘You Feel Like You Are Subhuman’: Israel’s Genocide Against Palestinians in Gaza, documents how, during its military offensive launched in the wake of the deadly Hamas-led attacks in southern Israel on 7 October 2023, Israel has unleashed hell and destruction on Palestinians in Gaza brazenly, continuously and with total impunity.

“Amnesty International’s report demonstrates that Israel has carried out acts prohibited under the Genocide Convention, with the specific intent to destroy Palestinians in Gaza. These acts include killings, causing serious bodily or mental harm and deliberately inflicting on Palestinians in Gaza conditions of life calculated to bring about their physical destruction. Month after month, Israel has treated Palestinians in Gaza as a subhuman group unworthy of human rights and dignity, demonstrating its intent to physically destroy them,” said Agnès Callamard, Secretary General of Amnesty International.

“Our damning findings must serve as a wake-up call to the international community: this is genocide. It must stop now.

“States that continue to transfer arms to Israel at this time must know they are violating their obligation to prevent genocide and are at risk of becoming complicit in genocide. All states with influence over Israel, particularly key arms suppliers like the USA and Germany, but also other EU member states, the UK and others, must act now to bring Israel’s atrocities against Palestinians in Gaza to an immediate end.”

Over the past two months the crisis has grown particularly acute in the North Gaza governorate, where a besieged population is facing starvation, displacement and annihilation amid relentless bombardment and suffocating restrictions on life-saving humanitarian aid.

“Our research reveals that, for months, Israel has persisted in committing genocidal acts, fully aware of the irreparable harm it was inflicting on Palestinians in Gaza. It continued to do so in defiance of countless warnings about the catastrophic humanitarian situation and of legally binding decisions from the International Court of Justice (ICJ) ordering Israel to take immediate measures to enable the provision of humanitarian assistance to civilians in Gaza,” said Agnès Callamard.

“Israel has repeatedly argued that its actions in Gaza are lawful and can be justified by its military goal to eradicate Hamas. But genocidal intent can co-exist alongside military goals and does not need to be Israel’s sole intent.”

Amnesty International examined Israel’s acts in Gaza closely and in their totality, taking into account their recurrence and simultaneous occurrence, and both their immediate impact and their cumulative and mutually reinforcing consequences. The organization considered the scale and severity of the casualties and destruction over time. It also analysed public statements by officials, finding that prohibited acts were often announced or called for in the first place by high-level officials in charge of the war efforts.

“Taking into account the pre-existing context of dispossession, apartheid and unlawful military occupation in which these acts have been committed, we could find only one reasonable conclusion: Israel’s intent is the physical destruction of Palestinians in Gaza, whether in parallel with, or as a means to achieve, its military goal of destroying Hamas,” said Agnès Callamard.

“The atrocity crimes committed on 7 October 2023 by Hamas and other armed groups against Israelis and victims of other nationalities, including deliberate mass killings and hostage-taking, can never justify Israel’s genocide against Palestinians in Gaza.”

International jurisprudence recognizes that the perpetrator does not need to succeed in their attempts to destroy the protected group, either in whole or in part, for genocide to have been committed. The commission of prohibited acts with the intent to destroy the group, as such, is sufficient.

Amnesty International’s report examines in detail Israel’s violations in Gaza over nine months between 7 October 2023 and early July 2024. The organization interviewed 212 people, including Palestinian victims and witnesses, local authorities in Gaza, healthcare workers, conducted fieldwork and analysed an extensive range of visual and digital evidence, including satellite imagery. It also analysed statements by senior Israeli government and military officials, and official Israeli bodies. On multiple occasions, the organization shared its findings with the Israeli authorities but had received no substantive response at the time of publication.

Unprecedented scale and magnitude

Israel’s actions following Hamas’s deadly attacks on 7 October 2023 have brought Gaza’s population to the brink of collapse. Its brutal military offensive had killed more than 42,000 Palestinians, including over 13,300 children, and injured over 97,000 more, by 7 October 2024, many of them in direct or deliberately indiscriminate attacks, often wiping out entire multigenerational families. It has caused unprecedented destruction, which experts say occurred at a level and speed not seen in any other conflict in the 21st century, levelling entire cities and destroying critical infrastructure, agricultural land and cultural and religious sites. It thereby rendered large swathes of Gaza uninhabitable.

Mohammed, who fled with his family from Gaza City to Rafah in March 2024 and was displaced again in May 2024, described their struggle to survive in horrifying conditions:

“Here in Deir al-Balah, it’s like an apocalypse… You have to protect your children from insects, from the heat, and there is no clean water, no toilets, all while the bombing never stops. You feel like you are subhuman here.”

Israel imposed conditions of life in Gaza that created a deadly mixture of malnutrition, hunger and diseases, and exposed Palestinians to a slow, calculated death. Israel also subjected hundreds of Palestinians from Gaza to incommunicado detention, torture and other ill-treatment.

Viewed in isolation, some of the acts investigated by Amnesty International constitute serious violations of international humanitarian law or international human rights law. But in looking at the broader picture of Israel’s military campaign and the cumulative impact of its policies and acts, genocidal intent is the only reasonable conclusion.

Intent to destroy

To establish Israel’s specific intent to physically destroy Palestinians in Gaza, as such, Amnesty International analysed the overall pattern of Israel’s conduct in Gaza, reviewed dehumanizing and genocidal statements by Israeli government and military officials, particularly those at the highest levels, and considered the context of Israel’s system of apartheid, its inhumane blockade of Gaza and the unlawful 57-year-old military occupation of the Palestinian territory.

Before reaching its conclusion, Amnesty International examined Israel’s claims that its military lawfully targeted Hamas and other armed groups throughout Gaza, and that the resulting unprecedented destruction and denial of aid were the outcome of unlawful conduct by Hamas and other armed groups, such as locating fighters among the civilian population or the diversion of aid. The organization concluded these claims are not credible. The presence of Hamas fighters near or within a densely populated area does not absolve Israel from its obligations to take all feasible precautions to spare civilians and avoid indiscriminate or disproportionate attacks. Its research found Israel repeatedly failed to do so, committing multiple crimes under international law for which there can be no justification based on Hamas’s actions. Amnesty International also found no evidence that the diversion of aid could explain Israel’s extreme and deliberate restrictions on life-saving humanitarian aid.

In its analysis, the organization also considered alternative arguments such as ones that Israel was acting recklessly or that it simply wanted to destroy Hamas and did not care if it needed to destroy Palestinians in the process, demonstrating a callous disregard for their lives rather than genocidal intent.

However, regardless of whether Israel sees the destruction of Palestinians as instrumental to destroying Hamas or as an acceptable by-product of this goal, this view of Palestinians as disposable and not worthy of consideration is in itself evidence of genocidal intent.

Many of the unlawful acts documented by Amnesty International were preceded by officials urging their implementation. The organization reviewed 102 statements that were issued by Israeli government and military officials and others between 7 October 2023 and 30 June 2024 and dehumanized Palestinians, called for or justified genocidal acts or other crimes against them.

Of these, Amnesty International identified 22 statements made by senior officials in charge of managing the offensive that appeared to call for, or justify, genocidal acts, providing direct evidence of genocidal intent. This language was frequently replicated, including by Israeli soldiers on the ground, as evidenced by audiovisual content verified by Amnesty International showing soldiers making calls to “erase” Gaza or to make it uninhabitable, and celebrating the destruction of Palestinian homes, mosques, schools and universities.

Killing and causing serious bodily or mental harm

Amnesty International documented the genocidal acts of killing and causing serious mental and bodily harm to Palestinians in Gaza by reviewing the results of investigations it conducted into 15 air strikes between 7 October 2023 and 20 April 2024 that killed at least 334 civilians, including 141 children, and wounded hundreds of others. Amnesty International found no evidence that any of these strikes were directed at a military objective.

In one illustrative case, on 20 April 2024, an Israeli air strike destroyed the Abdelal family house in the Al-Jneinah neighbourhood in eastern Rafah, killing three generations of Palestinians, including 16 children, while they were sleeping.

While these represent just a fraction of Israel’s aerial attacks, they are indicative of a broader pattern of repeated direct attacks on civilians and civilian objects or deliberately indiscriminate attacks. The attacks were also conducted in ways designed to cause a very high number of fatalities and injuries among the civilian population.

Inflicting conditions of life calculated to bring about physical destruction

The report documents how Israel deliberately inflicted conditions of life on Palestinians in Gaza intended to lead, over time, to their destruction. These conditions were imposed through three simultaneous patterns that repeatedly compounded the effect of each other’s devastating impacts: damage to and destruction of life-sustaining infrastructure and other objects indispensable to the survival of the civilian population; the repeated use of sweeping, arbitrary and confusing mass “evacuation” orders to forcibly displace almost all of Gaza’s population; and the denial and obstruction of the delivery of essential services, humanitarian assistance and other life-saving supplies into and within Gaza.

After 7 October 2023, Israel imposed a total siege on Gaza cutting off electricity, water and fuel. In the nine months reviewed for this report, Israel maintained a suffocating, unlawful blockade, tightly controlled access to energy sources, failed to facilitate meaningful humanitarian access within Gaza,  and obstructed the import and delivery of life-saving goods and humanitarian aid, particularly to areas north of Wadi Gaza. They thereby exacerbated an already existing humanitarian crisis. This, combined with the extensive damage to Gaza’s homes, hospitals, water and sanitation facilities and agricultural land, and mass forced displacement, caused catastrophic levels of hunger and led to the spread of diseases at alarming rates. The impact was especially harsh on young children and pregnant or breastfeeding women, with anticipated long-term consequences for their health.

Time and again, Israel had the chance to improve the humanitarian situation in Gaza, yet for over a year it has repeatedly refused to take steps blatantly within its power to do so, such as opening sufficient access points to Gaza or lifting tight restrictions on what could enter the Strip  or their obstruction of aid deliveries within Gaza while the situation has grown progressively worse.

Through its repeated “evacuation” orders Israel displaced nearly 1.9 million Palestinians – 90% of Gaza’s population – into ever-shrinking, unsafe pockets of land under inhumane conditions, some of them up to 10 times. These multiple waves of forced displacement left many jobless and deeply traumatized, especially since some 70% of Gaza’s residents are refugees or descendants of refugees whose towns and villages were ethnically cleansed by Israel during the 1948 Nakba.

Despite conditions quickly becoming unfit for human life, Israeli authorities refused to consider measures that would have protected displaced civilians and ensured their basic needs were met, showing that their actions were deliberate.

They refused to allow those displaced to return to their homes in northern Gaza or relocate temporarily to other parts of the Occupied Palestinian Territory or Israel, continuing to deny many Palestinians their right to return under international law to areas they were displaced from in 1948. They did so knowing that there was nowhere safe for Palestinians in Gaza to flee to.

Accountability for genocide

“The international community’s seismic, shameful failure for over a year to press Israel to end its atrocities in Gaza, by first delaying calls for a ceasefire and then continuing arms transfers, is and will remain a stain on our collective conscience,” said Agnès Callamard.

“Governments must stop pretending they are powerless to end this genocide, which was enabled by decades of impunity for Israel’s violations of international law. States need to move beyond mere expressions of regret or dismay and take strong and sustained international action, however uncomfortable a finding of genocide may be for some of Israel’s allies.

“The International Criminal Court’s (ICC) arrest warrants for Prime Minister Benjamin Netanyahu and former Defense Minister Yoav Gallant for war crimes and crimes against humanity issued last month offer real hope of long-overdue justice for victims. States must demonstrate their respect for the court’s decision and for universal international law principles by arresting and handing over those wanted by the ICC.

“We are calling on the Office of the Prosecutor of the International Criminal Court (ICC) to urgently consider adding genocide to the list of crimes it is investigating and for all states to use every legal avenue to bring perpetrators to justice. No one should be allowed to commit genocide and remain unpunished.”

Amnesty International is also calling for all civilian hostages to be released unconditionally and for Hamas and other Palestinian armed groups responsible for the crimes committed on 7 October to be held to account.

The organization is also calling for the UN Security Council to impose targeted sanctions against Israeli and Hamas officials most implicated in crimes under international law.

Background

On 7 October 2023 Hamas and other armed groups indiscriminately fired rockets into southern Israel and carried out deliberate mass killings and hostage-taking there, killing 1,200 people, including over 800 civilians, and abducted 223 civilians and captured 27 soldiers. The crimes perpetrated by Hamas and other armed groups during this attack will be the focus of a forthcoming Amnesty International report.

Since October 2023, Amnesty International has conducted in-depth investigations into the multiple violations and crimes under international law committed by Israeli forces, including direct attacks on civilians and civilian objects and deliberately indiscriminate attacks killing hundreds of civilians, as well as other unlawful attacks on and collective punishment of the civilian population. The organization has called on the Office of the ICC Prosecutor to expedite its investigation into the situation in the State of Palestine and is campaigning for an immediate ceasefire.

END

AMNESTY INTERNATIONAL

ISRAEL/OCCUPIED PALESTINIAN TERRITORY:

”YOU FEEL YOU ARE SUBHUMAN”:

ISRAEL’S GENOCIDE AGAINST PALESTINIANS IN GAZA

5 DECEMBER 2024

https://www.amnesty.org/en/documents/mde15/8668/2024/en/

This report documents Israel’s actions during its offensive on the occupied Gaza Strip from 7 October 2023. It examines the killing of civilians, damage to and destruction of civilian infrastructure, forcible displacement, the obstruction or denial of life-saving goods and humanitarian aid, and the restriction of power supplies. It analyses Israel’s intent through this pattern of conduct and statements by Israeli decision-makers. It concludes that Israel has committed genocide against Palestinians in Gaza.
A stand-alone executive summary is available in English and other languages: ‘You Feel Like You Are Subhuman’: Israel’s Genocide Against Palestinians in Gaza: Executive Summary (Index: MDE 15/8744/2024).

AMNESTY INTERNATIONAL REPORT

YOU FEEL YOU ARE SUBHUMAN

ISRAEL’S GENOCIDE AGAINST PALESTINIANS IN GAZA

DECEMBER 2024

file:///C:/Users/Eigenaar/Downloads/MDE1586682024ENGLISH%20(6).pdf

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 16/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 15/DEMASQUE

[15]
Samen trekken we de rode lijn. 🚩 Kippenvel. Vandaag liepen meer dan 100.000 mensen mee in de protestmars in Den Haag. Mensen van alle leeftijden, achtergronden en overtuigingen verenigd door één drin
TRANSCRIPTIE/JETTEN BIJ RODE LIJN DEMONSTRATIE
[JETTEN SPREEKT, TOEN FRACTIEVOORZITTER D’66]
”We lopen hier met 80 000 mensen door Den Haag.
Echt een onwijs kippenvel moment, dat zoveel Nederlanders vandaag een
rode lijn trekken tegen het geweld in Gaza en het kabinet oproepen
om zich eindelijk uit te spreken tegen de brute misdaden die Netanyahu
begaat tegen het Palestijnse volk.
Laten we duidelijk zijn.
In Nederland trekken we een rode lijn tegen dit soort groot humanitair onrecht.”
TEKST BIJ FACEBOOK
Samen trekken we de rode lijn. ��
Kippenvel. Vandaag liepen meer dan 100.000 mensen mee in de protestmars in Den Haag. Mensen van alle leeftijden, achtergronden en overtuigingen verenigd door één dringende boodschap aan het kabinet:
Doe alles wat in je macht ligt om Israël te stoppen met het uithongeren en doden van onschuldige Palestijnen.
Wat in Gaza en de Westbank gebeurt, tart elke vorm van menselijkheid. Het is aan ons, als samenleving en als politiek leiders, om te laten zien dat we niet wegkijken.
Dit moet stoppen. Nu.
Kom in actie.��️

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 15/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 14/DEMASQUE

[14]
NOS

Coalitiepartijen beloven te praten over verzachten van AOW-maatregel

25 FEBRUARI 2026

De coalitiepartijen D66, VVD en CDA reageren positief op een voorstel van de SGP en Groep Markuszower om de verhoging van de AOW-leeftijd “te verzachten”. Volgens de partijen zijn de gevolgen voor “lage inkomens, praktisch geschoolden en mensen met een zwaar beroep” te groot.

Daarmee is er een Kamermeerderheid die over dit voornemen uit het coalitieakkoord wil onderhandelen. In de motie van de twee oppositiepartijen staat dat “de regering wordt verzocht” over verschillende aanpassingen na te denken.

Ze noemen verschillende voorbeelden, zoals een minder strenge koppeling tussen de AOW-leeftijd en de levensverwachting, een speciale regeling voor mensen met een zwaar beroep, een AOW-leeftijd op basis van gewerkte jaren of een AOW die gebaseerd is op vermogen of inkomen.

De motie zal worden ingediend tijdens het tweedaagse debat over de regeringsverklaring dat vanmorgen is begonnen. Minister-president Jetten zei in zijn verklaring dat het kabinet moeilijke keuzes maakt waardoor Nederland weer vooruit kan, maar dat is alleen mogelijk door samenwerking, zei hij.

Jetten: “Democratie moet meer zijn dan de helft plus één.” Hij denkt dat het land snakt naar “een pragmatische politiek die bereid is om compromissen te sluiten die ons verder brengen”.

GL-PvdA-leider Klaver was de eerste spreker na Jetten. Hij zei bereid te zijn tot compromissen behalve op één dossier: het verhogen van de AOW-leeftijd. Dat moet echt van tafel, zegt hij, ook als het kabinet met de vakbonden in gesprek wil blijven.

Pensioenakkoord verbroken

Klaver hoopte hiermee het kabinet op andere gedachten te brengen, maar door de steun van een Kamermeerderheid ‘over rechts’ voor het verzachten van de AOW-maatregel, heeft het dreigement van Klaver op dit moment weinig gevolgen.

De FNV zegt in een reactie dat onderhandelen over het verzachten van de AOW-maatregel niet genoeg is om terug aan de onderhandelingstafel te komen. Vakbonden CNV en VCP sluiten zich hierbij aan. “Want nog steeds houdt dit in dat het zwaarbevochten pensioenakkoord eenzijdig wordt verbroken en het getuigt van weinig respect voor de polder”, staat in een verklaring.

Kritiek oppositiepartijen

De coalitiepartijen krijgen in het debat kritiek van oppositiepartijen omdat er 15 miljard euro minder naar de zorg en de sociale zekerheid gaat. PVV-leider Wilders zei tegen D66-fractievoorzitter Paternotte: “U sloopt Nederland. Waarom pakt u de lage inkomens, zieken en gehandicapten?”

Paternotte noemt de vragen van Wilders “een grijsgedraaide plaat”. Hij wijst op recente CPB-cijfers, waaruit blijkt dat bijna iedereen er nog altijd op vooruitgaat. “Als we niks doen, moet een op de vier Nederlanders in de zorg gaan werken”, zegt Paternotte. Niet ingrijpen betekent hogere premies en langere wachtlijsten, zegt hij.

NOS

Partijen verwijten Jetten ‘valse start’ vanwege vasthouden aan AOW-maatregel

Verschillende oppositiepartijen vinden dat premier Jetten “een valse start” heeft gemaakt nu hij in hun ogen halsstarrig vasthoudt aan een snellere verhoging van de AOW-leeftijd, zoals afgesproken in het coalitieakkoord.

Jetten heeft de steun van een meerderheid om de maatregel door te zetten, nu hij heeft toegezegd dat hij de scherpe kantjes ervan af wil halen. Maar partijen als GroenLinks-PvdA, PVV, ChristenUnie, 50Plus, Denk, SP en Volt vinden dat een veel te zwakke toezegging en willen dat het plan volledig van tafel gaat.

Ze waarschuwen vandaag in het debat over de regeringsverklaring dat Jetten de verhouding met de Kamer op het spel zet, terwijl hij de Kamer nodig heeft om andere plannen van zijn minderheidskabinet door te voeren.

‘Op ramkoers’

Partijleider Klaver van GroenLinks-PvdA vindt dat het kabinet “op ramkoers” ligt met de Kamer. “Er gaat zo veel kapot door deze manier van werken”, zegt ook ChristenUnie-fractievoorzitter Bikker.

De snellere verhoging van de AOW-leeftijd, waardoor veel mensen langer moeten doorwerken, leidt tot onrust bij werknemers en ook bij de oppositie. Gisteren sloot de coalitie een deal met een deel van de rechtse oppositie, om nog eens te kijken of het mogelijk is om de maatregel te verzachten voor met name de lage inkomens en mensen met een zwaar beroep.

Bonden furieus

“Een pas op de plaats”, noemt Jetten dat vandaag, maar een flink deel van de oppositie vindt dat dus veel te weinig. Ze weten zich gesteund door de vakcentrales FNV, CNV en VCP, die vandaag lieten weten dat ze “furieus” zijn en dat het “uitgesloten” is dat ze gaan praten met het kabinet als de AOW-plannen niet volledig van tafel zijn.

“Als het tij niet keert, leggen we het land plat”, schrijven de bonden in een persbericht. Ze noemen de maatregel een “schoffering” van de afspraak dat de AOW-leeftijd voorlopig niet omhoog zou gaan. “Als het kabinet onrust zaait, kan het onrust krijgen.” De bonden blazen ieder overleg voorlopig af.

In het debat vroegen de partijen Jetten om de maatregel van tafel te halen, zodat er weer gepraat kan worden, maar de premier wil eerst kennismaken met de bonden. Daarop zei PVV-leider Wilders: “U wilt wel praten, maar er is niemand om mee te praten, want ze komen niet.”

Voor de toekomst

Volgens Jetten en de coalitie moet er iets gebeuren om het AOW-systeem ook in de toekomst betaalbaar te houden. Door de vergrijzing maken steeds meer mensen gebruik van de AOW, terwijl er minder mensen werken om de uitkeringen via premies op te brengen. Vorig jaar werd de AOW voor het eerst voor meer dan de helft betaald uit belastinggeld.

De AOW-maatregel van het kabinet moet uiteindelijk structureel 2,7 miljard euro per jaar opleveren.

EINDE

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 14/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 13/DEMASQUE

[13]
ZORGWIJZER
EIGEN RISICO VERZEKERING STIJGT NAAR 520 IN 2020

Het verplichte eigen risico in de zorg stijgt de komende jaren fors volgens de plannen uit het coalitieakkoord. Uit de doorrekening van het Centraal Planbureau blijkt dat het bedrag oploopt van € 385 nu naar € 520 in 2030.

In 2027 gaat het eigen risico eerst omhoog naar € 460, waarna het stapsgewijs verder stijgt. In totaal komt dat neer op een verhoging van € 135 ten opzichte van het huidige niveau.

Lagere inkomens voelen het hardst

De verhoging van het eigen risico is een van de maatregelen die de koopkracht van huishoudens verlagen. Lagere inkomens worden echter het hardst geraakt. Mensen die tot € 32.000 verdienen, gaan er helemaal niet op vooruit. De hoogste inkomens, vanaf € 115.000, profiteren met 0,3 procent stijging in hun koopkracht het meest, blijkt uit de doorrekeningen.

Tegenover de hogere kosten voor het eigen risico staat een lichte daling van de zorgpremie. Tegelijkertijd daalt daardoor ook de zorgtoeslag, waardoor het voordeel voor lagere inkomens deels weer teniet wordt gedaan.

Maximaal € 150 per behandeling

Zoals we eerder schreven, komt er wel een maximumbedrag voor het eigen risico van € 150 per behandeling. Hierdoor hoef je niet meer in één keer je volledige bedrag op te maken. Dit gaat in vanaf 2028. Daarnaast is € 350 miljoen gereserveerd om chronisch zieken via gemeenten tegemoet te komen.

Meerderheid zoeken

D66, CDA en VVD vormen samen een minderheidscoalitie met 66 zetels. Voor een meerderheid in de Tweede Kamer moeten zij nog steun zoeken bij andere partijen. De twee grootste oppositiepartijen, PVV en PvdA zijn fel tegen een verhoging van het eigen risico.

Of de plannen van de huidige coalitie in deze vorm doorgaan, is dus nog hoogst onzeker.

Misverstanden vergroten het probleem

De Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen (SKGZ) waarschuwt dat de discussie over het eigen risico te eenzijdig gaat over de hoogte van het bedrag. Volgens de stichting leidt onwetendheid over de werking van het eigen risico ook tot zorgmijding.

Een hardnekkig misverstand is bijvoorbeeld dat een bezoek aan de huisarts ten koste gaat van het eigen risico, terwijl dit niet het geval is.

Op deze pagina staat alles wat je moet weten over het eigen risico.

EINDE

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 13/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 13A/DEMASQUE

[13A]
NOS

Bonden lopen weg uit gesprek met kabinet, gaan acties voorbereiden

De vakbonden FNV, CNV en VCP zijn niet tevreden na hun kennismakingsgesprek met het kabinet-Jetten. Het gesprek duurde korter dan gepland, omdat de bonden wegliepen.

Ze zijn het oneens met de plannen om de AOW-leeftijd te verhogen en de WW te verkorten.

Volgens de bonden stond er twee uur voor het gesprek. Na ongeveer drie kwartier concludeerden ze dat verder praten geen zin heeft. De sfeer was volgens de bonden “redelijk goed” totdat “je beseft dat je bent uitgepraat”.

Het kabinet heeft aangegeven dat ze “een valse start hebben gemaakt” en naar dingen willen kijken, maar de plannen zijn niet van tafel. En dus komen er acties, kondigen de bonden aan na het gesprek.

Ze gaan hun leden, die volgens hen al “heel erg boos zijn”, informeren en acties voorbereiden.

Op opmerkingen van journalisten dat er voor de plannen, met verzachtingen, nu een Kamermeerderheid is, zeiden de bonden dat die meerderheid er in de Eerste Kamer niet is, en dat het kabinet de polder ook nodig heeft. Met de polder bedoelen ze zichzelf.

Geen begrip

Het is gebruikelijk dat de sociale partners kort na het aantreden van een nieuw kabinet ontvangen worden door de ministers van Sociale Zaken en Economische zaken en de premier. De bonden vonden het niet netjes om niet op die uitnodiging in te gaan, maar hadden al aangekondigd dat het overleg “kort en kil” zou worden, als de plannen met de AOW en de WW niet volledig van tafel zouden gaan.

Ook de plannen voor hervormingen in de zorg vinden ze heel zorgelijk. De bonden hebben er begrip voor dat er extra miljarden naar defensie moeten, maar vinden de verdere keuzes van het kabinet onbegrijpelijk. “Kijk eerst eens naar bedrijven en de bedrijfswinst” aldus FNV-er Koerselman.

“Draai om je oren”

De vakbonden hebben er vooral geen begrip voor dat het kabinet het zwaar bevochten Pensioenakkoord wil openbreken. Daarin werd in 2019 met de werkgevers en de bonden afgesproken dat de AOW-leeftijd langzaam meegroeit met de gemiddelde levensverwachting. Voor elk jaar dat we gemiddeld langer leven, krijgen mensen 8 maanden later hun eerste AOW.

De bonden begrijpen de “uitgestoken hand” waar het kabinet het meermaals over had niet. “Het is een draai om je oren”, zeiden ze na afloop van het overleg.

Betaalbaar houden

Het kabinet vindt op zijn beurt de destijds gemaakte afspraken financieel niet langer houdbaar, en wil dat de AOW-leeftijd vanaf 2033 gelijkopgaat met de levensverwachting. Twintigers van nu zouden dan tot hun 72-ste moeten doorwerken.

Volgens Jetten en de coalitie moet er iets gebeuren om het AOW-systeem ook in de toekomst betaalbaar te houden. Door de vergrijzing maken steeds meer mensen gebruik van de AOW, terwijl er minder mensen werken om de uitkeringen via premies op te brengen. In 2024 werd de AOW voor het eerst voor meer dan de helft betaald uit belastinggeld.

‘Land plat leggen’

Vorige week deed het kabinet onder druk van de Tweede Kamer een toezegging om de AOW-plannen te verzachten. Het kabinet wil dat in overleg doen met de polder: de vakbonden en de werkgeversorganisaties. De bonden willen sowieso niet meer praten zolang de plannen niet van tafel gaan.

Het eerste belangrijke overleg, het zogenoemde Voorjaarsoverleg, stond gepland voor 31 maart, maar gaat wat de bonden betreft niet door. Als het kabinet de bonden niet tegemoetkomt “leggen ze het land plat” met landelijke acties en stakingen. “Als dit kabinet onrust zaait, kan het onrust krijgen”, aldus de bonden

EINDE

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 13A/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 12/DEMASQUE

[12]

Zorg en sociale zekerheid

  • Eigen risico van 385 naar 460 euro
NOS

Coalitieakkoord: 19 miljard voor defensie, forse bezuinigingen op zorg, uitkeringen

30 JANUARI 2026

De coalitie van D66, VVD en CDA wil “bouwen aan een beter Nederland”. “Wij geloven dat de samenleving weer een politiek wil die laat zien dat mét elkaar meer oplevert dan tegen elkaar”, staat in het voorwoord van Jetten (D66), Yesilgöz (VVD) en Bontenbal (CDA).

De drie partijen willen met stikstofbeleid en op de woningmarkt doorbraken bereiken. Tegelijkertijd waarschuwen zij dat dat “hard werken” wordt en dat elke euro maar een keer uitgegeven kan worden. Nederland moet daarom af en toe een “pas op de plaats maken”, zodat er geld overblijft voor investeringen in de toekomst.

Voor defensie bijvoorbeeld wordt de komende jaren 19 miljard euro uitgetrokken. En er wordt ook flink bezuinigd, bijvoorbeeld op de zorg en de sociale zekerheid.

Voor alle plannen geldt: een Kamermeerderheid ontbreekt nog. Dus het hangt van de gesprekken met oppositiepartijen af of de plannen doorgaan of niet, of dat die nog worden aangepast.

Hieronder vind je een overzicht van de coalitieplannen per deelterrein:

De overheid moet dingen makkelijker maken in plaats van moeilijker. En bovenal willen we eraan bijdragen dat de onderwijzer, de politieman, de verpleegkundige, de winkelier en al die andere mensen die ons land elke dag draaiende houden hun eigen toekomst met een gevoel van zekerheid tegemoet kunnen zien.”

Daarbij geldt dat het verdienvermogen van Nederland moet verbeteren, zeggen de partijen. Nederland moet “koploper in digitale innovatie” worden.

Belangrijke nieuwe technologieën zoals AI moeten sneller worden ingezet en in Noord-Nederland moet een “AI-fabriek” worden gebouwd, waarvoor het demissionaire kabinet al geld reserveerde.

Economie

  • Inzet is 1,5 procent economische groei
  • Nationale investeringsinstelling voor leningen die de markt niet aandurft
  • Investeringen in digitalisering en AI
  • Vergroten experimenteerruimte voor jonge techbedrijven

De hypotheekrenteaftrek blijft zoals hij is. In de woorden van de partijen: “Om het eigen huis betaalbaar te houden en rust op de woningmarkt te bewaren, blijft de fiscale behandeling van de eigen woning ongewijzigd.”

Drie partijen willen de doorstroom in huurwoningen bevorderen. Ze willen daarom jaarlijks controleren wat het inkomen van een huurder is en op basis daarvan eventueel de huur verhogen. Voor nieuwe huurders in sociale huurwoningen wordt ook de vermogenstoets ingevoerd.

Wonen en vervoer

  • Hypotheekrenteaftrek blijft in stand
  • Vanaf 2029 jaarlijks 1 miljard euro voor bouw betaalbare woningen
  • Betere doorstroming en voorkomen ‘scheefwonen’
  • Nieuwe infrastructuur gekoppeld aan nieuwe woningen
  • Aanpakken achterstallig onderhoud wegen, bruggen, viaducten
  • Nog 1 jaar verlenging verlaging brandstofaccijns (benzine)
  • Betere bereikbaarheid ov-knooppunten voor fietsers
  • Minimumleeftijd en helmplicht fatbikes

Veiligheid begint dichtbij, in je eigen huis en in je eigen straat, zeggen de drie partijen. “Wij willen een land waarin criminelen niet vrijuit gaan en waar gezag wordt gerespecteerd.” De politie krijgt meer mogelijkheden voor lik-op-stukbeleid, er gaat meer geld naar gevangenissen.

Het gaat nu om 100 miljoen euro extra, volgens eerdere berekeningen is er eigenlijk meer geld nodig.

Sommige gevangenen moeten nu eerder vrijgelaten worden omdat de cellen vol zitten. De drie partijen willen het regime versoberen zodat aan deze praktijk een einde komt.

De nationale veiligheid is een belangrijk hoofdstuk. “Door groeiende geopolitieke onzekerheid zien we een toename aan hybride, militaire en terroristische dreigingen.”

scalatie tussen Rusland en het Westen, sabotage, spionage en digitale aanvallen, vormen een toenemend risico. De partijen investeren daarom miljarden in defensie en de inlichtingendiensten. Burgers en bedrijven gaan via de belasting een “vrijheidsbijdrage” betalen, die op termijn meer dan 5 miljard euro per jaar oplevert.

Defensie en veiligheid

  • 19 miljard extra naar defensie
  • Krijgsmacht opschalen naar 122.000 mensen
  • Lelystad Airport voor defensie- én vakantievluchten
  • Meer capaciteit voor inlichtingendiensten (MIVD en AIVD)
  • Burgers en bedrijven betalen via de belastingen een ‘vrijheidsbijdrage’
  • Meer wijkagenten, cyber- en zedenrechercheurs
  • 100 miljoen euro naar gevangenissen
  • Boetesysteem voetbalclubs als politie-inzet nodig is in stadion

Op de zorg en sociale zekerheid wordt fors bezuinigd. Voor de zorg betekent dat dat er wel meer geld naartoe gaat, maar dat zou nog meer zijn als er niet wordt ingegrepen.

Het eigen risico gaat omhoog van 385 naar 460 euro. Dat is gunstiger voor jongeren omdat daardoor de ziektekostenpremies minder stijgen en zij door een lagere zorgbehoefte minder kans hebben dat zij dat eigen risico moeten betalen.

De mensen met lagere inkomens krijgen een hogere zorgtoeslag. Mensen met hogere inkomens en een grotere zorgbehoefte gaan de verhoging wel betalen. Het ligt dus voor een groot deel aan je persoonlijke omstandigheden wat je hiervan gaat merken.

De huishoudelijke hulp wordt nu nog vergoed voor iedereen ongeacht inkomen. Door die hulp inkomensafhankelijk te maken wil de coalitie 435 miljoen per jaar besparen. Het schrappen van belastingaftrek voor zorgkosten moet 618 miljoen euro per jaar opleveren. Het gaat bijvoorbeeld om steunzolen, gehoorapparaten, reiskosten naar de specialist en bepaalde medicijnen.

De AOW-leeftijd blijft stijgen en dan vanaf 2033 met de levensverwachting. Dat moet bijna 3 miljard per jaar opleveren. De WW-uitkering wordt verkort van twee naar een jaar. De uitkering gaat wel omhoog.

Zorg en sociale zekerheid

  • Eigen risico van 385 naar 460 euro
  • Schrappen fiscale aftrek zorgkosten
  • Eigen bijdrage wijkverpleging
  • Vanaf 2033 AOW-leeftijd omhoog met levensverwachting
  • WW-uitkering van twee naar een jaar
  • Schrappen huishoudelijke hulp voor mensen met genoeg geld
  • Gratis schoolfruit
  • Suikertaks

De drie partijen beloven dat zij “nu wél” grote stappen gaan zetten op asielbeleid. Nederland zal aansluiting zoeken bij andere EU-landen.

Er komt meer controle en een verminderde instroom van asielmigranten. Als de toestroom plotseling toeneemt en de opvang volloopt komt er een tijdelijke asielstop. Aan de andere kant wordt er geïnvesteerd in meer en betere opvang en moeten statushouders sneller mee kunnen doen in de samenleving.

Asiel en migratie

  • De spreidingswet die asielzoekers over gemeenten verdeelt, blijft gelden
  • Asielnoodmaatregelenwet en tweestatusstelsel worden uitgevoerd
  • Hardere aanpak criminele asielzoekers
  • Meer geld naar de asielketen (procedures en opvang)
  • Maatregelen arbeidsmigratie: alleen werknemers die nodig zijn

e coalitie noemt het aanpakken van de “netcongestieproblemen”, het overvolle stroomnet, de hoogste prioriteit. Het elektriciteitsnet wordt sneller uitgebreid en er komt een Crisiswet Netcongestie.

Ons verdienvermogen staat door de “file op het elektriciteitsnet” onder druk, zeggen de partijen, en dat raakt ons allemaal. De overheid neemt daarbij meer dan nu de regie in handen.

Energie, klimaat

  • Crisiswet netcongestie, oplossen overvolle net
  • Investeringen in wind op zee
  • Investeringen in groene waterstofproductie en -levering
  • Meer kernenergie, ook met kleine reactoren (SMR’s)
  • Opslag van CO2 op de Noordzee

De coalitiepartijen willen dat het onderwijs beter wordt ingezet op wat de economie in de toekomst nodig heeft. Daarbij hoort dat de basisvaardigheden van kinderen moeten verbeteren, zeggen zij.

“Er moet iets veranderen. We zien dat kinderen steeds minder goed kunnen lezen, schrijven en rekenen. Op internationale lijsten blijft Nederland achter. Dit gaat ten koste van de talenten en kansen van onze kinderen, en heeft daarmee ook effect op onze toekomstige economie en op de krappe arbeidsmarkt, die juist talent nodig heeft”, staat er in het coalitieakkoord.

Het vmbo vraagt extra aandacht omdat daar de kinderen worden opgeleid die gaan werken in de sectoren waar nu tekorten zijn. De coalitie wil ook meer aandacht besteden aan de leerkrachten, docenten, onderwijsassistenten en schoolleiders, zodat zij voor het onderwijs behouden blijven en niet afhaken.

De bezuinigingen in het onderwijs gaan van tafel. Komend jaar willen ze juist 1 miljard euro meer vrijmaken en dat loopt na een aantal jaar op tot 1,5 miljard.

Onderwijs en wetenschap

  • Tegengaan verschillen in faciliteiten tussen mbo en hoger onderwijs
  • De vrijheid van onderwijs in artikel 23 van de grondwet staat niet ter discussie
  • Leraren en schoolleiders krijgen meer mogelijkheden zich te ontwikkelen
  • Investeringen in onderzoek en wetenschap, samen met bedrijfsleven
  • Studiebeurs voor uitwonenden gaat omhoog
  • Minder niet-EU-studenten, en zij kunnen worden gescreend op spionagerisico
En nogmaals, voor alle plannen geldt dat het minderheidskabinet er steun voor moet verwerven van oppositiepartijen in de Tweede en vervolgens Eerste Kamer. Het is dus niet zeker of de plannen doorgaan of niet, of dat zij worden aangepast.
EINDE

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 12/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers

NOOT 11/DEMASQUE

[11]
NOS

Coalitieakkoord: 19 miljard voor defensie, forse bezuinigingen op zorg, uitkeringen

30 JANUARI 2026

De coalitie van D66, VVD en CDA wil “bouwen aan een beter Nederland”. “Wij geloven dat de samenleving weer een politiek wil die laat zien dat mét elkaar meer oplevert dan tegen elkaar”, staat in het voorwoord van Jetten (D66), Yesilgöz (VVD) en Bontenbal (CDA).

De drie partijen willen met stikstofbeleid en op de woningmarkt doorbraken bereiken. Tegelijkertijd waarschuwen zij dat dat “hard werken” wordt en dat elke euro maar een keer uitgegeven kan worden. Nederland moet daarom af en toe een “pas op de plaats maken”, zodat er geld overblijft voor investeringen in de toekomst.

Voor defensie bijvoorbeeld wordt de komende jaren 19 miljard euro uitgetrokken. En er wordt ook flink bezuinigd, bijvoorbeeld op de zorg en de sociale zekerheid.

Voor alle plannen geldt: een Kamermeerderheid ontbreekt nog. Dus het hangt van de gesprekken met oppositiepartijen af of de plannen doorgaan of niet, of dat die nog worden aangepast.

Hieronder vind je een overzicht van de coalitieplannen per deelterrein:

De overheid moet dingen makkelijker maken in plaats van moeilijker. En bovenal willen we eraan bijdragen dat de onderwijzer, de politieman, de verpleegkundige, de winkelier en al die andere mensen die ons land elke dag draaiende houden hun eigen toekomst met een gevoel van zekerheid tegemoet kunnen zien.”

Daarbij geldt dat het verdienvermogen van Nederland moet verbeteren, zeggen de partijen. Nederland moet “koploper in digitale innovatie” worden.

Belangrijke nieuwe technologieën zoals AI moeten sneller worden ingezet en in Noord-Nederland moet een “AI-fabriek” worden gebouwd, waarvoor het demissionaire kabinet al geld reserveerde.

Economie

  • Inzet is 1,5 procent economische groei
  • Nationale investeringsinstelling voor leningen die de markt niet aandurft
  • Investeringen in digitalisering en AI
  • Vergroten experimenteerruimte voor jonge techbedrijven

De hypotheekrenteaftrek blijft zoals hij is. In de woorden van de partijen: “Om het eigen huis betaalbaar te houden en rust op de woningmarkt te bewaren, blijft de fiscale behandeling van de eigen woning ongewijzigd.”

Drie partijen willen de doorstroom in huurwoningen bevorderen. Ze willen daarom jaarlijks controleren wat het inkomen van een huurder is en op basis daarvan eventueel de huur verhogen. Voor nieuwe huurders in sociale huurwoningen wordt ook de vermogenstoets ingevoerd.

Wonen en vervoer

  • Hypotheekrenteaftrek blijft in stand
  • Vanaf 2029 jaarlijks 1 miljard euro voor bouw betaalbare woningen
  • Betere doorstroming en voorkomen ‘scheefwonen’
  • Nieuwe infrastructuur gekoppeld aan nieuwe woningen
  • Aanpakken achterstallig onderhoud wegen, bruggen, viaducten
  • Nog 1 jaar verlenging verlaging brandstofaccijns (benzine)
  • Betere bereikbaarheid ov-knooppunten voor fietsers
  • Minimumleeftijd en helmplicht fatbikes

Veiligheid begint dichtbij, in je eigen huis en in je eigen straat, zeggen de drie partijen. “Wij willen een land waarin criminelen niet vrijuit gaan en waar gezag wordt gerespecteerd.” De politie krijgt meer mogelijkheden voor lik-op-stukbeleid, er gaat meer geld naar gevangenissen.

Het gaat nu om 100 miljoen euro extra, volgens eerdere berekeningen is er eigenlijk meer geld nodig.

Sommige gevangenen moeten nu eerder vrijgelaten worden omdat de cellen vol zitten. De drie partijen willen het regime versoberen zodat aan deze praktijk een einde komt.

De nationale veiligheid is een belangrijk hoofdstuk. “Door groeiende geopolitieke onzekerheid zien we een toename aan hybride, militaire en terroristische dreigingen.”

scalatie tussen Rusland en het Westen, sabotage, spionage en digitale aanvallen, vormen een toenemend risico. De partijen investeren daarom miljarden in defensie en de inlichtingendiensten. Burgers en bedrijven gaan via de belasting een “vrijheidsbijdrage” betalen, die op termijn meer dan 5 miljard euro per jaar oplevert.

Defensie en veiligheid

  • 19 miljard extra naar defensie
  • Krijgsmacht opschalen naar 122.000 mensen
  • Lelystad Airport voor defensie- én vakantievluchten
  • Meer capaciteit voor inlichtingendiensten (MIVD en AIVD)
  • Burgers en bedrijven betalen via de belastingen een ‘vrijheidsbijdrage’
  • Meer wijkagenten, cyber- en zedenrechercheurs
  • 100 miljoen euro naar gevangenissen
  • Boetesysteem voetbalclubs als politie-inzet nodig is in stadion

Op de zorg en sociale zekerheid wordt fors bezuinigd. Voor de zorg betekent dat dat er wel meer geld naartoe gaat, maar dat zou nog meer zijn als er niet wordt ingegrepen.

Het eigen risico gaat omhoog van 385 naar 460 euro. Dat is gunstiger voor jongeren omdat daardoor de ziektekostenpremies minder stijgen en zij door een lagere zorgbehoefte minder kans hebben dat zij dat eigen risico moeten betalen.

De mensen met lagere inkomens krijgen een hogere zorgtoeslag. Mensen met hogere inkomens en een grotere zorgbehoefte gaan de verhoging wel betalen. Het ligt dus voor een groot deel aan je persoonlijke omstandigheden wat je hiervan gaat merken.

De huishoudelijke hulp wordt nu nog vergoed voor iedereen ongeacht inkomen. Door die hulp inkomensafhankelijk te maken wil de coalitie 435 miljoen per jaar besparen. Het schrappen van belastingaftrek voor zorgkosten moet 618 miljoen euro per jaar opleveren. Het gaat bijvoorbeeld om steunzolen, gehoorapparaten, reiskosten naar de specialist en bepaalde medicijnen.

De AOW-leeftijd blijft stijgen en dan vanaf 2033 met de levensverwachting. Dat moet bijna 3 miljard per jaar opleveren. De WW-uitkering wordt verkort van twee naar een jaar. De uitkering gaat wel omhoog.

Zorg en sociale zekerheid

  • Eigen risico van 385 naar 460 euro
  • Schrappen fiscale aftrek zorgkosten
  • Eigen bijdrage wijkverpleging
  • Vanaf 2033 AOW-leeftijd omhoog met levensverwachting
  • WW-uitkering van twee naar een jaar
  • Schrappen huishoudelijke hulp voor mensen met genoeg geld
  • Gratis schoolfruit
  • Suikertaks

De drie partijen beloven dat zij “nu wél” grote stappen gaan zetten op asielbeleid. Nederland zal aansluiting zoeken bij andere EU-landen.

Er komt meer controle en een verminderde instroom van asielmigranten. Als de toestroom plotseling toeneemt en de opvang volloopt komt er een tijdelijke asielstop. Aan de andere kant wordt er geïnvesteerd in meer en betere opvang en moeten statushouders sneller mee kunnen doen in de samenleving.

Asiel en migratie

  • De spreidingswet die asielzoekers over gemeenten verdeelt, blijft gelden
  • Asielnoodmaatregelenwet en tweestatusstelsel worden uitgevoerd
  • Hardere aanpak criminele asielzoekers
  • Meer geld naar de asielketen (procedures en opvang)
  • Maatregelen arbeidsmigratie: alleen werknemers die nodig zijn

e coalitie noemt het aanpakken van de “netcongestieproblemen”, het overvolle stroomnet, de hoogste prioriteit. Het elektriciteitsnet wordt sneller uitgebreid en er komt een Crisiswet Netcongestie.

Ons verdienvermogen staat door de “file op het elektriciteitsnet” onder druk, zeggen de partijen, en dat raakt ons allemaal. De overheid neemt daarbij meer dan nu de regie in handen.

Energie, klimaat

  • Crisiswet netcongestie, oplossen overvolle net
  • Investeringen in wind op zee
  • Investeringen in groene waterstofproductie en -levering
  • Meer kernenergie, ook met kleine reactoren (SMR’s)
  • Opslag van CO2 op de Noordzee

De coalitiepartijen willen dat het onderwijs beter wordt ingezet op wat de economie in de toekomst nodig heeft. Daarbij hoort dat de basisvaardigheden van kinderen moeten verbeteren, zeggen zij.

“Er moet iets veranderen. We zien dat kinderen steeds minder goed kunnen lezen, schrijven en rekenen. Op internationale lijsten blijft Nederland achter. Dit gaat ten koste van de talenten en kansen van onze kinderen, en heeft daarmee ook effect op onze toekomstige economie en op de krappe arbeidsmarkt, die juist talent nodig heeft”, staat er in het coalitieakkoord.

Het vmbo vraagt extra aandacht omdat daar de kinderen worden opgeleid die gaan werken in de sectoren waar nu tekorten zijn. De coalitie wil ook meer aandacht besteden aan de leerkrachten, docenten, onderwijsassistenten en schoolleiders, zodat zij voor het onderwijs behouden blijven en niet afhaken.

De bezuinigingen in het onderwijs gaan van tafel. Komend jaar willen ze juist 1 miljard euro meer vrijmaken en dat loopt na een aantal jaar op tot 1,5 miljard.

Onderwijs en wetenschap

  • Tegengaan verschillen in faciliteiten tussen mbo en hoger onderwijs
  • De vrijheid van onderwijs in artikel 23 van de grondwet staat niet ter discussie
  • Leraren en schoolleiders krijgen meer mogelijkheden zich te ontwikkelen
  • Investeringen in onderzoek en wetenschap, samen met bedrijfsleven
  • Studiebeurs voor uitwonenden gaat omhoog
  • Minder niet-EU-studenten, en zij kunnen worden gescreend op spionagerisico
En nogmaals, voor alle plannen geldt dat het minderheidskabinet er steun voor moet verwerven van oppositiepartijen in de Tweede en vervolgens Eerste Kamer. Het is dus niet zeker of de plannen doorgaan of niet, of dat zij worden aangepast.
EINDE
NRC

Op zoek naar miljarden voor veiligheid en onderwijs snijdt de coalitie in zorg en sociale zekerheid

30 JANUARI 2026
Begroting In hun regeerakkoord hanteren D66, VVD en CDA een strenge begrotingsdiscipline. De miljarden die nodig zijn voor defensie, woningbouw en stikstofdoelen willen ze ophalen door de uitgaven aan zorg en verzorgingsstaat te beperken. Ook belastingen voor burgers en bedrijven worden hoger.
In een onrustige wereld begint Den Haag aan een politiek experiment. Een minderheidscoalitie van D66, VVD en CDA (66 zetels) wil fors investeren in veiligheid en onderwijs, en pakt de draad weer op van het kabinet-Rutte IV bij het oplossen van het stikstofprobleem.
De gepeperde rekening komt via miljardenbezuinigingen en lastenverzwaringen terecht bij zorgbehoevenden, werklozen, werkenden en toekomstig gepensioneerden. En – in mindere mate – bij bedrijven.
Premier in spe Rob Jetten sprak vrijdagmiddag bij de presentatie van het 67 pagina’s tellende regeerakkoord Aan de slag over „grote opgaven die vandaag om moed vragen”. Hij had het over „grote keuzes” om van Nederland „een land te maken dat gezag inneemt in Europa”.

Extra uitgaven aan defensie

De terugtrekkende bewegingen van de Amerikaanse president Donald Trump in NAVO-verband en de Russische agressie aan de rand van het Europese continent zorgen voor veruit de grootste rekening voor de minderheidscoalitie. Coalitiepartijen D66, VVD en CDA willen de komende jaren tot 2035 uiteindelijk 19,3 miljard euro extra uitgeven aan de versterking van de krijgsmacht. Ook blijft de steun aan Oekraïne voor de komende drie jaar in stand. Vanaf 2030 is de steun niet geregeld.
Het geld voor deze plannen wordt met name opgehaald bij zorg en sociale zekerheid, de grootste kostenposten op de Rijksbegroting die samen goed zijn voor de helft van de overheidsuitgaven en de komende jaren bovendien hard groeien. Dat komt door de steeds ouder wordende bevolking, en het groeiend aantal gepensioneerden ten opzichte van het aantal werkenden. De drie partijen stellen ook bezuinigingsplannen voor die ná de kabinetsperiode van vier jaar vallen.
D66, VVD en CDA willen de vangnetten voor werklozen en arbeidsongeschikten fors versoberen. Ook zal de pensioenleeftijd harder meestijgen met de levensverwachting waardoor Nederlanders later met pensioen gaan. Daarmee worden afspraken uit het pensioenakkoord met vakbonden uit 2019 gebroken. Het kabinet-Schoof wilde de werkloosheidsuitkering al verkorten van twee naar anderhalf jaar, de minderheidscoalitie doet daar nog een schep bovenop en verkort de duur naar één jaar. In totaal moeten de bezuinigingen op sociale zekerheid bijna 6,5 miljard euro opleveren.
De coalitie wil een eigen bijdrage in de wijkverpleging en sleutelt aan het basispakket door de vergoeding voor niet-gecontracteerde zorg af te schaffen
De zorgparagraaf leest als een grote bezuinigingsopgave. In totaal moet per 2031 zo’n 10 miljard euro opgehaald worden. De grootste klapper is het eigen risico. Terwijl het kabinet-Schoof dat wilde halveren, willen D66, VVD en CDA deze juist verhogen. Bij elkaar levert dit al grofweg 6 miljard euro op. Verder wil de coalitie bezuinigen op de langdurige zorg voor ouderen, gehandicapten en ggz-patiënten. Op den duur moet dat een miljard opleveren. En dan zijn er nog andere bezuinigingen. De coalitie wil bijvoorbeeld een eigen bijdrage in de wijkverpleging en sleutelt aan het basispakket door de vergoeding voor niet-gecontracteerde zorg af te schaffen.
De Studiegroep Begrotingsruimte, een comité van topambtenaren en vertegenwoordigers van de planbureaus en De Nederlandsche Bank, adviseerde om vanwege de vergrijzing de uitgaven in zorg en sociale zekerheid te beperken. Daar geven de partijen met hun plannen gehoor aan. Wat de studiegroep óók adviseerde: verschuif de lasten op arbeid naar de lasten op consumptie, vermogen en kapitaal. Zo blijven de overheidsinkomsten weerbaar tegen de krimpende beroepsbevolking.

Vrijheidsbijdrage

Anders dan de studiegroep wilde, lijkt de nieuwe coalitie geen grootschalige verschuiving in de belastingmix te willen doorvoeren. De drie partijen spraken een lastenverzwaring af in de inkomstenbelasting voor werknemers om de krijgsmacht te kunnen financieren. Ook moet een premie die bedrijven betalen meer geld gaan opleveren. De partijen noemen dit ‘vrijheidsbijdragen’. Werknemers zullen in totaal 3,4 miljard euro meer aan belasting betalen, stukken meer dan werkgevers. Hun vrijheidsbijdrage moet 1,7 miljard euro opleveren, met daarbij de kanttekening dat de partijen willen overleggen met werkgevers om te kijken hoe dat ingevuld moet worden, in het licht van ‘het vestigingsklimaat’.
Wat de gevolgen zijn voor de koopkracht, economische groei en de werkgelegenheid is nog onduidelijk. Het Centraal Planbureau (CPB) moet het regeerakkoord nog financieel-economisch doorrekenen. De Tweede Kamer heeft dinsdag alvast een analyse bij het CPB aangevraagd; die zal in de komende weken volgen.
Naast de bezuinigingen op zorg en sociale zekerheid en de lastenverzwaringen middels een vrijheidsbijdrage, valt op dat de partijen op een aantal vlakken het beleid van het vorige kabinet terugdraait. Dat wil het kabinet-Jetten doen met het verhoging van het eigen risico, maar de partijen zijn ook van plan om flink te investeren in onderwijs (uiteindelijk jaarlijks 1,5 miljard) en in mindere mate in ontwikkelingssamenwerking.

Stikstof

Ook maakt de coalitie eenmalig 20 miljard euro beschikbaar voor stikstofaanpak, landbouw en natuurherstel. Dat is precies het bedrag dat nog in het stikstoffonds zat van het kabinet-Rutte IV, waarin VVD, D66 en CDA regeerden met de ChristenUnie. Dat fonds was grotendeels geplunderd door het kabinet-Schoof. Het is de bedoeling dat de nieuwe coalitie de 20 miljard euro onder andere uitgeeft aan een vrijwillige beëindigingsregeling voor boeren en compensatie voor boeren in gebieden waar nauwelijks nog stikstof zal mogen worden uitgestoten. Zo hoopt de minderheidscoalitie voldoende stikstof te reduceren om de wettelijke doelen in 2035 te halen.
Andere ingezette bezuinigingen van het kabinet-Schoof, zoals de besparing op ambtenaren, intensiveert de nieuwe coalitie juist. De departementen moeten hetzelfde werk doen met minder geld en krijgen te maken met een plan om de rijksdienst te vernieuwen. Dat laatste plan moet uiteindelijk een miljard euro opleveren.
De plannen worden gekaderd in strenge begrotingsregels. De coalitie wil ’trendmatig begroten’: de coalitie wil buffers opbouwen als het goed gaat met de economie, om dat geld te kunnen uitgeven als het slecht gaat. Financiële tegenvallers op hun begrotingen moeten ministeries zelf opvangen door elders te besparen. In lijn met wat de studiegroep Begrotingsruimte adviseerde, stevenen de partijen af op een tekort van 2 procent van het bbp. De Brusselse norm ligt op een tekort van maximaal 3 procent. Als deze regels hard zijn, blijft er weinig ruimte over voor wensen van de oppositie.

Eurobonds

In naam is de minderheidscoalitie tegen Eurobonds: gezamenlijke Europese leningen. Maar initiatieven in Brussel waarbij de Europese Unie zelf geld leent op de kapitaalmarkt, met de Brusselse begroting als onderpand, steunt het kabinet wél. Dat is óók een vorm van gezamenlijk lenen, waarbij uiteindelijk Nederland garant staat voor leningen die ook bedoeld zijn voor anderen. Dat kun je zien als een meer Europese koers.
Om de economie te versterken wil de coalitie onder meer een investeringsinstelling oprichten, waarvoor „3 tot 5 miljard” beschikbaar wordt gesteld. Deze instelling staat „op afstand” van de politiek en moet investeren in projecten met hoge risico’s, die daardoor op de private markt geen financiering krijgen.
De hypotheekrenteaftrek was in de campagne in aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen een zwaar bediscussieerde maatregel. CDA en D66 wilden die afbouwen, VVD beloofde de aftrek in stand te houden. Uit de stukken blijkt: de hypotheekrenteaftrek blijft ongemoeid. Voor de bouw van betaalbare woningen wordt jaarlijks 1 miljard euro vrijgemaakt tussen 2029 en 2035. De coalitie wil verder vooral snel woningen realiseren door bezwaarprocedures tegen bouwlocaties te bemoeilijken en door woonregels te vereenvoudigen. Ook wil het dertig grootschalige bouwlocaties ontwikkelen, een vrije vertaling van Jettens wens in de campagne om tien nieuwe steden te bouwen.
Voor klimaat maakt de coalitie – los van de 20 miljard voor stikstof – vooral tijdelijke middelen vrij. Alleen voor windparken op zee is structureel 139 miljoen euro beschikbaar. De partijen willen de klimaatdoelen halen, al wordt 2030 lastig en richten ze zich vooral op de doelen voor 2040. De problemen op het stroomnet dat dreigt vast te lopen, moeten vooral met regelgeving worden opgelost.

‘Politieke cultuur’

Bij alle vergaande hervormingen die Jetten, Yesilgöz en Bontenbal voorstellen, hoort één grote disclaimer. De coalitie heeft geen meerderheid in de Tweede en Eerste Kamer en is daarom afhankelijk van de oppositie bij het doorgang vinden van de plannen. Die zal in de komende tijd met eisen en wensen komen, in ruil voor steun. Ongetwijfeld zullen intensieve onderhandelingen volgen.
Rianne Letschert, informateur namens D66, adviseerde mede vanwege die minderheidssamenstelling om brede akkoorden te sluiten met oppositie én maatschappelijke organisaties. Dit minderheidskabinet vraagt om een „andere politieke cultuur”, zei ze vrijdagochtend bij de presentatie van haar verslag.
In Den Haag wordt verwacht dat Prinsjesdag het eerste moment is dat het kabinet serieus gaat onderhandelen met de Kamer. De oppositiepartijen zien het akkoord als de coalitie-inzet voor die gesprekken.
EINDE
DE UNIE
KABINETSPLANNEN 2026: WAT BETEKENT DIT VOOR JOUW INKOMEN
ZIE VOOR GEHELE TEKST, NOOT 7

Coalitieakkoord: wat betekent dit voor je portemonnee?

30 JANUARI 2026
ZIE VOOR GEHELE TEKST, NOOT 10

Reacties uitgeschakeld voor NOOT 11/DEMASQUE

Opgeslagen onder Divers